vrijdag 30 januari 2026

Verhalen van mijn vader (2)

Ter inleiding: mijn vader Daan Klaassen is na een langdurige ziekte op 66-jarige leeftijd overleden in 2001. Hij was (lesgevende) directeur van een basisschool, maar hield ontzettend veel van schrijven. Op latere leeftijd volgde hij de schrijversvakschool in Amsterdam en gaf daarna schrijfcursussen in het buurthuis. Hij heeft veel teksten nagelaten, waarvan ik er elke vrijdag eentje plaats op mijn blog. Dit keer een verhaal uit 1997 over het bombardement van de Marinewerf van Den Helder op 19-2-1943.

Een zeepbel

Als een zeepbel is je bestaan.

In 1943, precies vierenvijftig jaar geleden, waren er, in Den Helder bij de scheepswerf, mensen op zoek naar vermisten. De laatste die gevonden werd was mijn zevendertigjarige oom Antoon, de jongste broer van mijn vader. Overdekt met zand en betonresten werd hij gevonden, vlak bij een schuilkelder. Hij was een van de tweeënvijftig slachtoffers van het bombardement van de geallieerden. Zijn foto hangt nog bij mijn zeventigjarige neef Daan Heiting, die als vijftienjarige bij het inslaan van de brisantbommen op straat was gaan liggen, onder zijn fiets.

Een flierefluiter werd die oom bij ons thuis genoemd, een vrijgezel die het huis waarin zijn ongetrouwde zusters het heft in handen hielden ontvluchtte, door in het weekend regelmatig naar Amsterdam te gaan, samen met Kees, een broer die toen eveneens ongetrouwd was. Zijn zwager, Ben Heiting, die commandeur was op de Werf, had hem naar Den Helder gehaald, zodat hij ontkwam aan de tewerkstelling in Duitsland. Vond hij onderduiken te riskant? Het liep af zoals het in het gedicht van P.N. van Eyk, 'de tuinman en de dood', staat: Den Helder werd zijn Ispahan.

donderdag 29 januari 2026

Knipsels

Al opruimend kom ik allerlei fascinaties uit het verleden tegen, zoals deze knipsels waarvan ik een hele verzameling had aangelegd. Voordat je nu zegt: die wil ik wel hebben, het is allemaal bij het oud papier terechtgekomen. Je kunt niet alles bewaren.
Ik heb nog wel even gesnuffeld en vond het opnieuw fascinerend. Zoals deze foto van de laatste tsarina van Rusland, die natuurlijk toen deze foto gemaakt werd geen idee had wat haar boven het hoofd hing. Voor de duidelijkheid: in 1918 werd ze samen met haar hele gezin vermoord door de bolsjewieken.
Of dit knipsel over Leopold Godowsky. Ooit had ik een pianomuziek die door hem was gecomponeerd, al heb ik niet meer dan een vage herinnering aan deze bladmuziek.
Het nieuwe werelduurrecord wielrennen in 1904 boeit me om een andere reden. Enig idee hoeveel kilometer per uur er nu door de snelste ter wereld gereden wordt? Precies ja, lang geen 88 kilometer. In 2022 heeft Filippo Ganna 56,792 km afgelegd. Iets klopt er dus niet aan dit bericht.

woensdag 28 januari 2026

567 banen

Ik heb de gewoonte om elke ochtend bij het ontbijt de Volkskrant te lezen. Maandagochtend viel me oog op deze advertentie van de Nationale Vacaturebank. Ligt het aan mij dat ik de tekst onbegrijpelijk vind?

dinsdag 27 januari 2026

Met liefs uit Londen

Meestal breng ik alleen iets naar de boekenkastjes langs de straat. Soms neem ik ook iets mee, zoals het boek Met liefs uit Londen van Sarah Jio. Het speelt zich grotendeels af in een boekwinkel en dat is een populair decor de laatste jaren. Heel verrassende titels van andere boeken worden er trouwens niet genoemd in dit boek, dus je kunt je afvragen of de schrijfster zelf wel een grote lezer is. Of ze heeft zich beperkt tot het noemen van boeken die vrijwel al haar lezers zullen kennen, want dat zorgt voor een feest van herkenning.

Hoe het ook zij, ik heb het boek helemaal uitgelezen want ik wilde toch weten hoe het af zou lopen. Het is echt een feel good verhaal en niet slecht geschreven. Wel was met name het einde me iets te zoetsappig, waarbij alles op z'n plaats viel zonder ook maar een klein rafelig randje. Kortom: een aardig tussendoortje, een boek dat ik niet zou aan- noch afraden.

maandag 26 januari 2026

Rubens

Bij het opruimen vond ik een interessant tijdschrift over Rubens van het OKV oftewel het Openbaar Kunstbezit in Vlaanderen. Geen idee trouwens meer wanneer en waar ik dat heb verworven. Voordat het naar de kringloop gaat, heb ik het nog eens herlezen. Wat mij vooral opviel, naast de hoeveelheid prachtige schilderijen, is wat Rubens daarnaast gedaan heeft. Dat hij als diplomaat actief is geweest, wist ik al. Maar dat hij ook boeken heeft geïllustreerd, zich bemoeid heeft met de architectuur van de Carolus Borromeus in Antwerpen en tal van tapijten heeft ontworpen, was mij onbekend.

In het blad over Rubens wijzen ze ook op een interessant detail, namelijk dat sommige tapijten als het ware een tapijt in een tapijt zijn door de geweven rand. Het lijkt net de omlijsting van een schilderij. Als voorbeeld toon ik hier "Het huwelijk van Constantijn en Fausta" uit de jaren twintig van de zeventiende eeuw.

zondag 25 januari 2026

Sjaal met een verhaal

Een paar maanden geleden ben ik gestopt als muziekdocent op de school waar ik meer dan dertig jaar heb gewerkt. Dat schreef ik hier al eerder. Voor het afscheid had iedereen zijn best gedaan en het was geweldig leuk, zij het een beetje bitterzoet natuurlijk. Heel bijzonder was het dat mijn collega's al een flinke tijd bezig waren met een doorgeefsjaal voor mij, waaraan ieder een stukje gebreid heeft steeds in een andere kleur. Een op maat bedacht cadeau waarvoor echt moeite is gedaan.

zaterdag 24 januari 2026

Boekenleggers

Eigenlijk ben ik best wel een verzamelaar. Bijvoorbeeld van handwerkmateriaal, dat is vast herkenbaar. Nu ik aan het opruimen ben, kom ik echter nog veel meer tegen.
Zoals een doosje met wel honderd boekenleggers, ik wist niet eens meer dat ik ze had. Wegdoen? Nou, dit bewaar ik nog een poosje.

vrijdag 23 januari 2026

Verhalen van mijn vader

Ter inleiding: mijn vader Daan Klaassen is na een langdurige ziekte op 66-jarige leeftijd overleden in 2001. Hij was (lesgevende) directeur van een basisschool, maar hield ontzettend veel van schrijven. Op latere leeftijd volgde hij de schrijversvakschool in Amsterdam en gaf daarna schrijfcursussen in het buurthuis. Hij heeft veel teksten nagelaten, waarvan ik er elke vrijdag eentje plaats op mijn blog.

Winkelsluiting

Toen we in Broekerhaven woonden, in onze jeugd, hadden we een kruidenierswinkel. Die ging niet om negen uur open en ook niet meteen nadat we uit bed waren. Maar wie 's morgens vroeg wat wilde kopen, kwam achterom.

De vierentwintiguurseconomie, die de oude tijd op zijn kop dreigt te zetten, gold nog lang niet, maar of we nu ons warme eten aten, of na zessen de winkel op slot hadden: achterom waren we altijd open. Niemand mocht zijn neus stoten, want dan gingen ze naar Bertus de Graaf, de volgende winkel, die honderdvijftig meter verderop was. 's Morgens waren klanten achterom niet zo'n probleem, want zelfs in de vroegopperstijd trof je een open achterdeur, maar we hadden er een hekel aan om gestoord te worden bij het eten en na zessen. Met ongeveer tien mensen in huis hadden we het druk genoeg.

Hoe lang, hoeveel decennia, of waren het eeuwen, hebben de mensen meerdere beroepen moeten uitoefenen om de eindjes aan elkaar te knopen? In 1927 begon, voor mijn ouders, de nering. De noodzaak, voor mijn vader, om er een tweede beroep bij te doen, kwam in de Tweede Wereldoorlog, toen de winkel aan het eind bijna leeg was.

Vandaag lijkt het anders. Maar of je nu een eigen winkel hebt, of bij Albert Heijn werkt, als werknemer: het huishoudgeld blijft krap.

donderdag 22 januari 2026

Groote Museum

Op een mistroostige dag in november bezochten we het Groote Museum bij Artis. Van tevoren had ik eerlijk gezegd geen idee dat het zo interessant zou zijn. We dachten het andere Artismuseum Micropia op dezelfde dag mee te pakken. Daar is niets van terechtgekomen en dat geeft niet.
Het is lastig om aan te geven wat er allemaal te zien en te doen is, vandaar dat ik de website citeer: "Aan de hand van duizend kleine en grote voorbeelden onderzoek je hoe mens, dier, plant en microbe één ecosysteem delen." Hoe boeiend het is, dat moet je zelf ervaren. Je kunt bijvoorbeeld jouw visuele kortetermijngeheugen vergelijken met dat van een aap door een proefje te doen.
Of dit prachtige zachte boomringenkleed voelen onder je voeten.
En je komt te weten dat zangvogels een dubbele syrinx hebben, met andere woorden dat de luchtpijp zich splitst in tweeën.
Je ziet deze opgezette giraf en ook Tanja het nijlpaard. Veel mensen hebben herinneringen aan haar verblijf in Artis en nu wordt ze sinds kort getoond in het Groote Museum.
En nog veel meer zoals deze "kusbloem" oftewel de Psychotria elata.
Op de muur van het museum zag ik iets van geheel andere aard. Helaas ben ik daar niets naders over te weten gekomen, misschien weten jullie hier wel meer van?

woensdag 21 januari 2026

Voorbereiding

Dezer dagen ben ik serieus aan het opruimen. Omdat ik gestopt ben met mijn werk als muziekdocent, kan er heel veel weg. Er komt nogal wat tevoorschijn. Wat denk je van jaren en jaren lesvoorbereidingen? Van 1987 tot en met 1991 schreef ik een heel A4-tje vol per muziekles van 30 minuten. Met een doel zoals je hierboven ziet en nadere uitwerking op de rest van het blaadje, vaak met bladmuziek. Later had ik de luxepositie dat de lessen wat langer werden, dus het aantal lesvoorbereidingen per week nam af. Bovendien kon ik vanaf 1991 mijn lesvoorbereidingen op school bewaren en was ik zo slim om er elk jaar wat van weg te gooien. Van de laatste fase heb ik weer wel behoorlijk wat, vanwege het gemak waarmee je zaken digitaal kunt bewaren.

Na bijna veertig jaar ervaring ben ik trouwens niet gestopt met het prepareren van de lesstof. Het werd wel iets beknopter genoteerd. Het is grappig om te zien dat ik in 1989 al een sterretje voor een nieuw aan te leren lied zette. Er is inhoudelijk veel veranderd aan mijn muzieklessen, maar het noteren van een sterretje voor een nieuw element heb ik al die jaren volgehouden.